Naar overzicht

De schok na je kankerdiagnose

Welke emoties komen er over je heen na je kankerdiagnose ? Delphine Rémy maakte het zelf mee, en maakte er een video over voor aan Cancer sans Tabou, het Franstalige platform van Klare kijk op Kanker. Lees haar tips en bevindingen.

Herkenbaar

Freya: “Toen we met Delphine de video opnamen over de schok na je kankerdiagnose, kwamen er veel herinneringen naar boven aan het moment waarop ik zelf het nieuws kreeg. De emoties die Delphine beschrijft zijn heel herkenbaar. Ik heb mij ook boos, kwaad, machteloos en opstandig gevoeld. Niet alleen bij mijn diagnose, maar ook op de momenten dat ik hervallen ben. Ik zet hieronder de belangrijkste inzichten van Delphine op een rijtje, omdat ik ze zo waardevol vind. Een eerste stap in de aanvaarding dat je kanker hebt, is het erkennen van je emoties en ze ook een plaats geven.”

Meerdere schokken

Delphine: “We hebben het altijd over de aankondiging van kanker, maar je krijgt het slechte nieuws meestal niet in één keer. Horen dat je kanker hebt, dat zijn meerdere aankondigingen verspreid over meerdere weken. De tests die je moet ondergaan, de resultaten van elke test afwachten, de onderzoeken na je operatie – als er een operatie is, de aankondiging van de bijwerkingen van je behandelingen, …. Vernemen dat je kanker hebt, is dus niet één schok, maar een opeenvolging van slecht nieuws, wachten, en incasseren. Vaak duurt het meerdere weken voor je écht weet waar je aan toe bent.”

Wachten op je behandelingstraject

Wachten op je behandelingstraject

Delphine: “De eerste stap is aanvaarden dat je nu een patiënt bent. Je moet geduldig zijn, je neerleggen bij de onzekerheid, bij het wachten en niet-weten. Je vraagt je af wat de onderzoeken gaan uitwijzen. Of er uitzaaiingen zijn, en hoe ernstig je situatie is. En natuurlijk wil je dat het vooruit gaat. Je wil vooral geen tijd verliezen en je kans op herstel zo groot mogelijk maken.”

Wat met je emoties

Delphine: “Kanker is niet alleen een verhaal van feiten, cijfers en protocollen, maar het is vooral ook een verhaal van emoties, van psychologische en fysieke schokken, van vragen stellen, van niet weten waar je toekomst heen gaat. Al wie ermee te maken krijgt, gaat er op z’n eigen manier mee om. Elk kankerverhaal is uniek, en hoe je ermee omgaat nog veel unieker. Welke emoties je ervaart, en hoe intens ze zijn, dat is voor iedereen anders. Maar misschien herken je je wel in een van deze:

  • Verbazing: Sommigen beschrijven het als een tsunami, een aardbeving, de hemel die op je hoofd valt, de vaste grond die vanonder je voeten verdwijnt, benen die wankelen, een complete mist. De eerste schok is meestal zowel mentaal als fysiek voelbaar. Sommigen zijn zo aangedaan dat ze nauwelijks nog horen wat de arts vertelt. Andere registreren het juist heel helder, woord voor woord.
  • Ontkenning: Soms reageer je heel afwijzend op slecht nieuws. Je kan en wil het niet geloven. Dit kan niet waar zijn, weet je zeker dat dit niet het verkeerde dossier is… Slecht nieuws binnen laten komen kan tegenwringen.
  • Angst, woede en onzekerheid: Misschien maakt de diagnose je bang. Voor een onzekere toekomst. Of ben je boos of afwijzend : waarom ik, waarom dit, waarom nu, dit is niet eerlijk! Het zijn normale reacties op heel ingrijpend nieuws.
  • Actie: Sommige mensen schieten bij slecht nieuws meteen in de actiemodus. Voor elk probleem een oplossing, is daar het gevoel. En actie helpt hen om ermee om te gaan.
  • Schuldgevoel: Sommige patiënten geven aan dat ze zich schuldig voelen na hun diagnose. Is het misschien hun eigen schuld dat ze ziek geworden zijn ? Hebben ze niet goed voor zichzelf gezorgd, niet geluisterd naar alarmsignalen ?
  • Acceptatie: Sommige mensen zijn niet verrast door het nieuws; ze wisten dat zo’n ziekte mogelijk was. Sommigen vinden geruststellend om zich verantwoordelijk te voelen voor hun ziekte, omdat het hen een gevoel van controle geeft over hun herstel. Sommigen schrijven hun ziekte toe aan het lot, terwijl anderen een ‘kleine persoonlijke theorie’ die hen houvast geeft, en een verklaring.
  • Machteloosheid en eenzaamheid: Je kan je na een kankerdiagnose heel machteloos en diep eenzaam voelen, ondanks de liefdevolle aanwezigheid van mensen om je heen.”

Delen of niet ?

Delphine: “Welke emoties je voelt, en hoe je ermee omgaat, dat is heel individueel. Sommigen vinden dat het deugd doet om alle emoties te delen met lotgenoten . Anderen verwerken het liever op zichzelf. Alleen jij weet wat het beste is voor jou. Weet dat elke emotie die je voelt oké is om te voelen, en niks om je voor te schamen. Omring je met mensen die je helpen om je gehoord, begrepen en minder alleen te voelen.”

Bekijk de (Franstalige) video op Cancer sans Tabou

 

Bronnen:
Aflevering 48 van de podcast ‘Naître princesse, devenir guerrière’, van Delphine Remy (in het Frans). 
Ep 48 – Le choc de l’annonce | Delphine Remy

De eerste stap is aanvaarden dat je nu een patiënt bent. Je moet geduldig zijn, je neerleggen bij de onzekerheid, bij het wachten en niet-weten.

Ook interessant